Zwangerschap

Kan ik nagaan of een stof schadelijk is bij zwangerschap of kinderwens?

Ja, kijk op het etiket van de stof of een van de volgende H-zinnen voorkomt:

H340 Kan genetische schade veroorzaken.
H341 Verdacht van het veroorzaken van genetische schade.
H350 Kan kanker veroorzaken.
H351 Verdacht van het veroorzaken van kanker.
H360 Kan de vruchtbaarheid of het ongeboren kind schaden.
H361 Wordt ervan verdacht de vruchtbaarheid of het ongeboren kind te schaden.
H362 Kan schadelijk zijn via borstvoeding.

Indien het nog een oud etiket betreft kunnen ook onderstaande R-zinnen nog voorkomen:

R46 Kan erfelijk genetische schade veroorzaken (mutageen).
R45 Kan kanker veroorzaken (carcinogeen).
R49 Kan kanker veroorzaken bij inademing (carcinogeen).
R60 Kan de vruchtbaarheid schaden (reprotoxisch).
R61 Kan het ongeboren kind schaden (reprotoxisch).
R64 Kan schadelijk zijn via de borstvoeding.
R40 Carcinogene effecten zijn niet uitgesloten (verdacht carcinogeen, cat. 3).
R62 Mogelijk gevaar voor verminderde vruchtbaarheid (verdacht reprotoxisch).
R63 Mogelijk gevaar voor het ongeboren kind (verdacht reprotoxisch).
R68 Onherstelbare effecten zijn niet uitgesloten (verdacht mutageen, cat. 3).

Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft een lijst gepubliceerd met kankerverwekkende, mutagene en voor de voortplanting giftige stoffen. 

 U kunt bij vragen altijd contact opnemen met de arboadviseur in uw UMC.

Zijn reprotoxische stoffen alleen gevaarlijk voor zwangere vrouwen?

Nee, reproductietoxische stoffen hebben op enigerlei wijze schadelijke invloed op het voortplantingssysteem en op de vruchtbaarheid van zowel mannelijke als vrouwelijke werknemers, of op de ontwikkeling van het nageslacht. Tot de stoffen die schade kunnen veroorzaken met betrekking tot de vruchtbaarheid, de ei- en de zaadcellen, de zwangerschap, het ongeboren kind of de zuigeling, behoren alle mutagene stoffen, de meeste kankerverwekkende stoffen en alle reprotoxische stoffen.

Ben ik bij zwangerschap uitgesloten van bepaalde werkzaamheden?

Ja, u hoeft niet met genotoxische stoffen om te gaan als daarbij enige kans op blootstelling aanwezig is. Genotoxische stoffen zijn alle mutagene stoffen en de meeste kankerverwekkende stoffen. Bij deze stoffen is er geen veilige ondergrens bij blootstelling dus vormt elke blootstelling een risico. Voor stoffen met een niet genotoxisch werkingsmechanisme (de reprotoxische stoffen) kan in principe een veilig blootstellingsniveau worden vastgesteld. Een zwangere mag niet met loodwit werken of met de biologische agentia Toxoplasma en Rubellavirus (tenzij is vastgesteld dat ze hiervoor immuun is).

Als ik zwanger ben, mag ik dan nog wel werken met radioactieve stoffen?

Ja, het meeste werk met radioactieve stoffen op een C-lab/bewaakte zone vormt maar een geringe kans op een extra dosis boven de natuurlijke dosis die we al van nature krijgen. De groep medewerkers in de categorie C-lab worden C- of B-werkers genoemd. De categorie B- of A-werkers hebben bij hun werkzaamheden op een B-lab/gecontroleerde zone de kans op een hogere dosis. Zwangeren uit deze groep krijgen aangepast werk. De regel is dat de dosis van het ongeboren kind zo laag als redelijkerwijs mogelijk moet zijn en mag niet meer bedragen dan 1 mSv vanaf de melding aan uw leidinggevende dat u zwanger bent tot aan het einde van de zwangerschap. Geeft u borstvoeding, dan moet de kans op besmetting met radioactieve stoffen niet meer zijn dan gering.

Als ik zwanger wil worden, moet ik dan al risico’s mijden?

Ja, reprotoxische stoffen vormen niet alleen een risico voor zwangere vrouwen. Deze stoffen kunnen ook de vruchtbaarheid schaden van zowel mannelijke als vrouwelijke medewerkers.