Vervoeren, bewaren, weggooien

Hoe moet ik de voorraad schoonmaakmiddelen opslaan op de afdeling?

Let op het volgende:

• Sla schoonmaakmiddelen nooit op met levensmiddelen in één en dezelfde kast.
• Sla schoonmaakmiddelen het liefst ook gescheiden op van andere stoffen.
• Houd er rekening mee dat sommige middelen brandbaar zijn. Sla ze dus niet op in de buurt van een warmtebron.
• Zorg dat de werkvoorraad schoonmaakmiddelen klein blijft en dat er niet teveel in één ruimte staat.

Moet ik bij vervoer van vloeibaar afval een absorptiemiddel bij me hebben?

Ja, bovendien moet u persoonlijke beschermingsmiddelen bij u hebben, zoals een bril en geschikte handschoenen.

Mag ik een buisje bloed in een bubbeltjesenvelop per post versturen?

Nee, een bubbeltjesenvelop biedt onvoldoende bescherming tegen breuk en lekkage. Raadpleeg de arboadviseur voor de verzendwijze van diagnostische monsters (alle menselijke materialen met inbegrip van o.a. excrementen, afscheidingsstoffen, bloed en bloedbestanddelen, weefsel en weefselvloeistoffen).

Hoe vervoer ik buizen met bloed van een afdeling naar het laboratorium?

Dat doet u als volgt:

• Plaats de buizen afgesloten in een rekje.
• Plaats het rekje in een afgesloten, stabiele container die voorzien is van absorptiemateriaal dat in geval van breuk de totale hoeveelheid gemorste vloeistof kan absorberen.
• Vervoer laboratoriumformulieren gescheiden van de buizen.

Heeft droogijs bij een monster gevolgen?

Ja, als een verpakking (droog)ijs of een ander koelmiddel bevat, moet de verpakking daarvoor geschikt (en gekeurd) zijn. Leveranciers hebben hiervoor speciale gekeurde verpakkingen of geschikte oververpakkingen beschikbaar met etiketten en met specifieke instructies. Bij het versturen van infectieus materiaal (besmet met micro-organismen zoals virussen en bacteriën) moet de oververpakking ook voldoen aan de UN-keuringseisen.

Moet op flessen met een zelfgemaakte oplossing van gevaarlijke stoffen een etiket?

Ja, dit is verplicht, Op het etiket moet staan de naam van het mengsel, de percentage van de stoffen, het gevaarpictogram, de H- en P-zinnen (R- en S-zinnen), de aanmaakdatum, de verloopdatum, paraaf of naam van de samensteller.

Mag ik een fles met een gevaarlijke stof aan de dop dragen?

Nee, want de kans bestaat dat de dop niet goed is vastgedraaid. Pakt u een fles bij de dop, dan loopt u het risico dat deze losschiet. Bovendien kunnen de onderkant van de dop en de bovenkant van de hals van een fles na gebruik vuil zijn. Vastpakken aan de dop of de hals geeft de grootste kans op vervuiling van de handen. Gebruik daarom indien aanwezig het handvat en ondersteun indien nodig de onderkant van de fles of gebruik voor het vervoer een draagmand of bak.

Mag ik alcohol in een spuitfles doen?

Ja, maar dan in een speciale spuitfles. Gewone spuitflessen bouwen in de fles een druk op en hevelen de inhoud dan door de slang naar buiten. Alcohol mag alleen in een speciale spuitfles met een overdrukventiel. Zorg wel dat een etiket op de fles is aangebracht dat voldoet aan de voorschriften.

Zijn er gevaarlijke afvalstoffen die ik niet bij elkaar mag opslaan of weggooien?

Ja, elk UMC kent een aantal soorten afvalstoffen die apart verzameld moeten worden. Sommige stoffen reageren heftig met elkaar of zorgen voor gevaarlijke dampen als zij met elkaar in contact komen. Let vooral op bij de combinatie van zuur met loog, chloriet of hypochloriet, cyaniden, sulfiden en bij de combinatie van salpeterzuur met mierenzuur, azijnzuur, tolueen en formaldehyde. Stel u goed op de hoogte van de voorschriften voor afvalscheiding binnen uw eigen UMC. Zo zijn er bijvoorbeeld aparte afvalstromen voor het specifiek ziekenhuisafval (SZA). Voor advies kunt u terecht bij uw arboadviseur.

Moet ik medicijnen als gevaarlijk afval afvoeren?

Voer resten van medicijnen af conform de regels van uw UMC. Informeer bij uw arboadviseur.

Mag ik een afwasteil als lekbak gebruiken?

Nee, er zijn speciale lekbakken te koop bij laboratoriumleveranciers. Het belangrijkste is dat de lekbak bestand is tegen de vloeistof die in de bak kan stromen. Een plastic afwasbak is goed bestand tegen waterige oplossingen. Sommige kunststoffen zijn niet geschikt voor organische oplosmiddelen. Een stalen bak gaat weer snel roesten als er zuur in terechtkomt.

Hoeveel liter of kilo aan gevaarlijke stoffen mag ik op de werkplek opslaan?

Het bewaren van een werkvoorraad op de werkplek is toegestaan, maar dit mogen geen grote hoeveelheden zijn. In de richtlijn (PGS 15) wordt per ruimte een maximum van 25 kg of liter gevaarlijke stoffen aangehouden . Voor brandbare vloeistoffen in bewerking of als afval wordt 1 liter per m2 vloeroppervlak aangehouden. Overschrijdt u deze hoeveelheid, dan is opslag in een geventileerde brandveiligheidskast noodzakelijk. Gebruik voor de werkvoorraad in elk geval altijd een zo klein mogelijk volume.

Mag ik alleen werken in een ruimte waar zich gevaarlijke stoffen bevinden?

Ja, onder bepaalde voorwaarden. Het is geen bezwaar als de werkzaamheden zodanig zijn dat er geen ongeval is te verwachten waarbij direct door een ander hulp geboden moet worden. Werkt u alleen dan moet u wel via de telefoon of via een ander alarm hulp kunnen inroepen. Als u lange tijd alleen werkt, is het verstandig een collega – of de portier of beveiligingsmedewerker in geval van avond- of nachtdienst – hiervan op de hoogte te brengen. Zij kunnen dan regelmatig controleren of alles goed gaat

Mag ik een werkblad desinfecteren door te sprayen met alcohol 70%?

Nee, door te sprayen ontstaat een fijne mist en krijgt u een zeer grote verdamping van de alcohol. Hierdoor kan de grenswaarde (maximale toegestane concentratie van een stof in de individuele ademhalingszone van een werknemer ) overschreden worden. In dat geval ontstaat er kans op schadelijke gezondheidseffecten of kan de onderste explosiegrens worden overschreden. Door met een vochtige doek de alcohol over het werkblad te verspreiden, wordt de kans hierop veel minder. Blijf ook altijd alert op ontstekingsbronnen bij het gebruik van alcohol.

Mag ik brandbare stoffen bewaren in mijn werkplaats?

Ja, maar alleen als u ze in een brandveiligheidskast plaatst. Een brandveiligheidskast heeft namelijk een brandvertragende werking en is daarom geschikt voor het opslaan van brandbare stoffen.

Kan ik water bij een concentraat voegen of beter andersom?

Een bekend ezelsbruggetje is: ‘water bij zuur betaal je duur’. Een gevaarlijk stof met een sterk zuur karakter moet u altijd bij voldoende water voegen, nooit andersom. Het is verstandig de regel ook aan te houden voor andere gevaarlijke stoffen. Zorg voor voldoende water en voeg daar, in kleine hoeveelheden, het concentraat bij.

Mag ik reinigen met een sterk schoonmaakmiddel en vervolgens met chloor of omgekeerd?

Ja, maar na de reiniging met het ene middel moet u spoelen met voldoende water voordat u gaat reinigen met het andere.

Mag ik schoonmaakmiddelen mengen?

Nee, het is niet verstandig om schoonmaakmiddelen te mengen. In bedrijfsprocessen wordt gebruik gemaakt van geconcentreerde en krachtige middelen waarvan niet altijd alle componenten bekend zijn. Het mengen van verschillende middelen kan tot zeer ongewenste reacties leiden.

Waar vind ik informatie over persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM)?

Het veiligheidsinformatieblad (VIB) van een product geeft informatie over persoonlijke beschermingsmiddelen. In het register Gevaarlijke Stoffen van uw UMC en de daaraan gekoppelde landelijke databank gevaarlijke stoffen UMC is de informatie ook te vinden. U bent overigens verplicht persoonlijke beschermingsmiddelen te dragen als dat vanwege de risico’s is voorgeschreven.

Zijn PBM verplicht bij het vervangen van wasmiddelen van een wasautomaat?

Ja, als u wasmiddelen moet overschenken of vaten moet aankoppelen, draag dan een bril en handschoenen. Voor wasmachines in de UMC’s gebruikt men namelijk vaak geconcentreerde middelen (zuur en loog) tijdens het reinigingsproces.

Als ik mijn gewone bril draag, moet ik dan nog een veiligheidsbril opzetten?

Nee, niet altijd. Een normale bril van voldoende groot oppervlakte – eventueel aangevuld met een beschermkapje voor de zijkanten – voldoet bij het eenvoudige handwerk. Bij apparatuur met vloeistof onder druk kunnen gevaarlijke stoffen echter met meer kracht en volume in uw gezicht worden gespoten en is een speciale veiligheidsbril wel noodzakelijk. Er zijn speciale overzetveiligheidsbrillen te koop voor brildragende medewerkers.

Moet ik bij het uitvullen naar een kleinere verpakking PBM gebruiken?

Ja, gebruik minimaal een bril of gelaatscherm en geschikte handschoenen. Afhankelijk van de soort gevaarlijke stof is een geschikte (kunststof)schort en geschikt schoeisel belangrijk. Bij grote hoeveelheden is zelfs adembescherming nodig en moet aarding aanwezig zijn om statische ontlading te voorkomen. Bovendien mag u grote hoeveelheden alleen uitvullen in een ruimte die geschikt en ingericht is voor het uitvullen.

Kan ik bij alle gevaarlijke stoffen dezelfde handschoenen gebruiken?

Nee, niet altijd. Er zijn vele soorten handschoenen. Het type handschoen dat u moet gebruiken, is afhankelijk van de werkzaamheden en de soort gevaarlijke stof.

• Bij kortdurende werkzaamheden geven wegwerphandschoenen bescherming tegen de blootstelling van chemicaliën. Zijn ze van nitril, dan zijn ze goed tot redelijk bestand tegen de meeste chemicaliën en geven ze geen latexallergie. Voor een wegwerphandschoen geldt altijd dat u na een contact de handschoen direct moet vervangen en weggooien.
• Bij werkzaamheden waarbij een langdurige blootstelling aan gevaarlijke stoffen aan de handen aanwezig is moet u een speciale veiligheidshandschoen gebruiken die bestand is tegen de chemische stof. Zo zijn er handschoenen bestemd voor het werken met sterke en minder sterke zuren, logen, droogijs, vloeibare stikstof, bloedproducten en zelfs oliën en vetten. Deze speciale zware handschoenen kunt u na reiniging opnieuw gebruiken.

Brillen, zware schorten, gelaatschermen en adembeschermers kunt u na reiniging ook opnieuw gebruiken. Neus- en mondmaskers of filterbussen daarentegen kunt u maar eenmaal gebruiken.

Mag ik vloeibare stikstof transporteren in een personenlift?

Ja, als u zich houdt aan de volgende regels:

• Vervoer geen grote hoeveelheid vloeibare stikstof in een lift waarin ook personen aanwezig zijn. Als regel wordt aangehouden dat hoeveelheden minder dan 1 liter toegestaan zijn.
• Vervoer het vat stabiel.
• Vervoer een grote hoeveelheid stikstof met 2 personen: de eerste persoon bedient de lift aan de buitenkant met een sleutelschakelaar en de tweede persoon ontvangt de lift met het vat stikstof op de daarvoor bestemde verdieping. In de lift mogen geen personen aanwezig zijn.