Werk veilig met veilige naalden

Werk veilig met veilige naalden

Jaarlijks krijgen we in het Erasmus MC zo'n 130 meldingen van prik- of snij-incidenten. Rond slingerend scherp materiaal, onjuist gebruik en onrustige patiënten maken dat verpleegkundigen, artsen, laboranten en schoonmakers worden geprikt. En zich vervolgens zorgen maken of ze besmet zijn met hepatitis B, C, of HIV. Met veilige naalden en goed geïnstrueerde medewerkers willen we in de umc's prikaccidenten voorkomen. In het Erasmus MC zijn we vorig jaar met veilige naalden gaan werken. Het is nog te vroeg voor resultaten, maar voor zowel medewerkers als patiënten is dit een enorme vooruitgang. Het Erasmus MC is niet het eerste umc dat veilige naalden invoert, maar wel het eerste dat er ook in de (proefdieren)labs mee aan de slag gaat.

 

 

Actieve en passieve veiligheidsmechanismen

In een umc worden verschillende soorten naalden met een veiligheidsmechanismen gebruikt: vlindernaalden, insulinenaalden, bloedafnamenaalden, injectienaalden en vingerpriknaalden. Afhankelijk van het soort naald heeft een veilige naald een actief of een passief veiligheidssysteem. Een naald met een passief veiligheidsmechanisme trekt zichzelf automatisch terug in zijn bescherming na het prikken. Bij een actief veiligheidsmechanisme klikt de medewerker zelf een beschermhuls over de naald of duwt op een knopje waardoor de naald terugschiet in het systeem.

 

Vaardigheden en gedrag

Veilige naalden zijn alleen veilig als je ze veilig hanteert. Want ook met veilige naalden kun je je prikken als je ze niet goed gebruikt. Een veilige naald pak je soms iets anders vast en je moet even leren omgaan met het veiligheidssysteem. En natuurlijk gooi je ze veilig weg in de naaldencontainer. In het Erasmus MC hebben we bij de invoering zwaar ingezet op veilig gedrag met scherp materiaal. We hebben daarvoor een film gemaakt en er is onder andere per unit een superuser benoemd die door de leverancier is opgeleid in het juist omgaan met het nieuwe materiaal en die vervolgens op de afdeling de medewerkers heeft geïnstrueerd. De e-module over veilig gedrag met scherp materiaal is in een half jaar tijd doorlopen door 850 medewerkers. Ook nieuwe en tijdelijke krachten krijgen instructies voor ze aan de slag gaan.

 

Geprikt? Naar bedrijfsarts!

Wij hopen natuurlijk dat het aantal prikaccidenten nul wordt. Maar mocht iemand zich onverhoopt prikken, ga dan direct naar de bedrijfsarts. Die kan het best een risico-inschatting maken. Tegen hepatitis B ben je, als je een risicoberoep hebt, meestal gevaccineerd. De kansen op een besmetting met hepatitis C en HIV zijn klein, maar de impact kan groot zijn. Als je niet direct de bedrijfsarts opzoekt, gaat het later vaak alsnog 'knagen', zien we in de praktijk.

 

Zes maanden onzekerheid

Bij een prikaccident nemen we bij voorkeur bloed af bij de bron (de patiënt), als die bekend is. Heeft de patiënt geen infecties, dan kun je die zelf ook niet krijgen. Bloed afnemen bij de patiënt is belastend. De patiënt wordt onderdeel van een probleem waar hij niks aan kan doen. Als bij een prikaccident de patiënt wel een infectie heeft, of als de bron niet bekend is, dan duurt het zes maanden voor volledig is uit te sluiten of je een infectie hebt opgelopen. Een lange, onzekere tijd. Kortom: het is voor iedereen beter om veiligheid op scherp te hebben.

 

Zita Kolder

Arbeidshygiënist Arbodienst, Erasmus MC

tel: 010 703 46 43

z.kolder@erasmusmc.nl

 

John Witjes

Bedrijfsarts Arbodienst, Erasmus MC

tel: 010 703 38 32

j.witjes@erasmusmc.nl

 

 

Plaatsingsdatum: 20 januari 2017

Om deze content te kunnen bekijken is de Adobe Flash plugin vereist.